سیاست‌گذاری در قیمت برق

روزنامه تعادل، 10 آذر 1398، کد خبر: ۱۵۸۱۹۷

سیاست دولت‌ها در سال‌های اخیر در زمینه‌ اصلاح نرخ حامل‌‌های انرژی به این‌صورت بوده است که نرخ این حامل حدود چندین سال‌ (حدود 6 تا 7 سال) ثابت باقی می‌ماند و یک‌باره افزایش چندین درصدی در این قیمت‌ها صورت می‌گیرد که همین موضوع به افزایش بیش‌تر تورم، دامن می‌زند. به‌طور قطع، این نوع اصلاح نرخ حامل‌های انرژی مانند آنچه اخیراً در خصوص بنزین صورت گرفت، تبعات اقتصادی سنگینی برای کشور به همراه دارد. آنچه مسلم است افزایش قیمت حامل‌های انرژی باید به‌صورت پله‌کانی و متناسب با تورم سالانه تغییر کند تا یارانه‌ای که پرداخت می‌شود کارآمدتر شود. ما خواستار آن شیوه‌اینیستیم که در اصلاح قیمت بنزین صورت گرفت، برای برق هم اعمال شود. با این حال، اگر دولت اقدامی اساسی در راستای اصلاح قیمت برق انجام ندهد، در سال‌های آتی با مشکلات عدیده‌‎ای در این حوزه روبه‌رو خواهیم شد. در حال حاضر، قیمت برق عرضه‌شده در کشور با قیمت واقعی آن، تفاوت زیادی دارد. قیمت واقعی برق برای مصرف‌کننده، حدود 12 تا 16 سنت (مشابه آنچه در ترکیه عرضه می‌شود) است در حالی‌که هزینه‌فروش برق از سوی نیروگاه‌ها، هزینه‌ نگه‌داری و بهره‌برداری نیروگاه‌ها را هم تأمین نمی‌کند. 

در حال حاضر قیمت خرید برق،حدود 70 تا 130 تومان است که پول همین‌ها را هم دولت نمی‌تواند پرداخت کند و به تبع آن به‌طور معمول، نیروگاه‌ها از دولت طلب‌کار هستند. ادامه‌ این وضعیت، لطمه‌ای بر اقتصاد ملی را در پی خواهد داشت زیرا با این شرایط کسی مایل به سرمایه‌گذاری در بخش نیروگاه‌های برق نخواهد بود و تداوم آن به افزایش بیش‌تر خاموشی‌ها طی سال‌های آتی منجر خواهد شد. سال گذشته ما با حدود 9 هزار مگاوات کسری برق در کشور روبه‌رو بودیم که در نتیجه آن، برای جلوگیری و کاهش خاموشی منازل مردم، مجبور به انتقال این خاموشی به برخی از کارخانه‌ها و واحدهای تولیدی شدیم که همین موضوع بر تولید ناخالص داخلی تأثیرگذار بود. با ادامه سیاست‌های نادرست در زمینه قیمت برق و قیمت این حامل انرژی، میزان خاموشی‌ها در سال‌های آتی رو به افزایش خواهد بود.

افزایش قیمت برق به زیان خود مردم نیز خواهد بود زیرا با ادامه شرایط کنونی، روزی آن‌قدر قطعی برق خواهیم داشت که خود مردم در زندگی روزمره خود دچار مشکل خواهند شد. بهترین شیوه در این خصوص آن است که باید در یک برنامه چندساله برای مثال هفت‌ساله، به‌صورت سالانه و پله‌کانی افزایش قیمت برق صورت گیرد تا در سال هفتم قیمت برق واقعی شود. در عین حال همان‌طور که اشاره شد ادامه وضعیت فعلی و تثبیت قیمت برق، سرمایه‌گذاری در این بخش را بحرانی خواهد ساخت. مشخصاً میزان سرمایه‌گذاری بخش ‌خصوصی در صنعت برق طی سال جاری، بسیار اندک بود.